 |
| Vị thuốc
hoàng cầm |
|
Theo
Đông y, tay chân nẻ nứt là biểu hiện của
sự khô héo, khi khí huyết không thể nuôi dưỡng
da thịt. Mùa đông, tính ấm của da thịt bị
t́nh hàn của thời tiết xâm nhập, khiến vận
mạch dưới da ngưng trệ, dẫn đến
khô nẻ, đau nhói.
Chữa chứng da tay chân bị nứt
nẻ
Xuyên tiêu
10-15 g, sắc, nấu lấy nước để dùng
ngâm chân tay ngày 2 lần. Chờ ráo nước nơi
đau, lấy tủy năo lợn hoặc năo dê bôi lên
vết nẻ nứt một lớp mỏng. Không có tủy
năo lợn, dê th́ có thể thay thế bằng mỡ
lợn.
Đây
là phương thuốc Thâm sư dùng trị tay chân nẻ
nứt hiệu quả cao. Thâm sư tức Thâm Công người
thời Lưu Tống Nam triều ở Trung Hoa. Xuyên
tiêu vị cay, tính nóng, có tác dụng tán hàn trừ
thấp, là loại dược liệu dùng xông rửa
chữa trị ngứa ngáy, thấp chẩn trên da dẻ.
Theo y học hiện đại, xuyên tiêu c̣n ức chế
nhiều loại vi khuẩn và một số khuẩn
da, tác dụng gây tê cục bộ nên làm giảm
đau, giảm ngứa. Xuyên tiêu có thể xúc tiến
sự tuần hoàn máu cục bộ ở da làm tán
hàn, chữa bệnh nấm ngoài da. Ngoài ra, xuyên tiêu lại
hoăn giải được đau nhói. C̣n tủy năo
lợn hay dê hoặc mỡ làm tư nhuận da.
Chữa chứng nóng đau do tay chân
nứt nẻ
Chứng
này sử dụng phương “Tam vật hoàng cầm
thang” trích trong bộ Thiên kim phương.
Phương này thích hợp với những người
có thể chất hơi khát, tay chân nứt nẻ
đau nhói, nóng bỏng nhất là về đêm nên
có khi không ngủ được, miệng khô, lưỡi
ráo, chất lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng
dày.
Dược
liệu: Hoàng cầm 6 g, khổ sâm 12 g, can đại
hoàng 24 g. Cách bào chế và sử dụng: Sắc kỹ
lấy nước uống trước bữa ăn,
chia 3 lần trong ngày.
Chữa chứng khô ráo, nứt nẻ
da thịt ngón tay, hai má
Được
dùng từ phương “Ngọc tiết cao” trong Ngự
dược viên phương. Theo Khấu Tông Thích, phương
này không thể uống thường xuyên và uống
quá nhiều v́ sẽ gây tổn thương con người.
V́ vậy, nó được dùng ở dạng cao bôi
làm thuốc ngoài da là nhiều. Chế phẩm của
“Ngọc tiết cao” như sau:
Bột nhẹ
12 g, định phấn (bột ch́) 12 g, mật đà
tăng 9 g. Tán 3 vị thuốc trên thành bột mịn.
Lấy hạt nhân trắng trong tạo giác tử rồi
dùng nước tương thủy (nước cất),
ngâm nở mềm thành dạng cao. Sau đó dùng cao
ngâm này trộn đều với bột thuốc
đă tán mịn, thấy đặc sệt thành cao
là được. Cất dùng dần.
Hằng
ngày lấy cao này bôi lên vết nẻ nứt một
lớp mỏng. Vị bột nhẹ có thể công
độc, sát khuẩn, giảm ngứa và chữa
được nhiều loại bệnh ngoài da, chữa
lành vết sẹo bị cào xước da. C̣n vị
định phấn (bột ch́) vị cay, tính hàn, có
độc nhưng lại làm da nhẵn mịn. Mật
đà tăng cũng có chất độc nên không
dùng để uống, nhưng có tác dụng làm đẹp,
chữa được chứng da bị sạm đen
(theo Tân tu bản thảo) và c̣n dùng chữa mụn nhọt
tiêu sưng độc (theo Bản thảo cương
mục).
3 vị thuốc trên hợp lại tác dụng tốt
cho thanh nhiệt, tiêu sưng, giải độc, chữa
da dẻ ghẻ lở, nấm. Hạt nhân trắng
trong tạo giác tử có tác dụng rất tốt với
chứng mụn ghẻ ngoài da, có thể tiêu sưng tán
kết; c̣n tương thủy lại tư dưỡng
da dẻ, làm cho da dẻ trắng trẻo.
Trung y cho
rằng phương này có thể chữa được
da dẻ nẻ nứt, sần sùi hoặc nổi mụn
nhọt, nấm ngoài da; đặc biệt trị tốt
các loại bệnh ngoài da mạn và cấp tính và
làm da trở lại nhẵn mịn, tươi sáng.
BS Hoàng
Xuân Đại - (Sức Khỏe & Đời Sống)
|