Học lấy tinh, không cần nhiều
“ Học lấy tinh, không cần nhiều
“ là các học cần nắm vững cái cốt lơi, chất
lượng với tinh thần “đào lâu, t́m kỹ “
“ chôn chặt, chắc lâu “ chứ không phải h́nh thức
hời hợt khoa trương về số lượng.
Phép học
vơ lại càng đ̣i hỏi phải hiểu và nắm
được thấu đáo tinh thần của mỗi thế,
mỗi đ̣n, cho đến khi nhận ra được cái
lư đơn giản nhưng hoàn đủ của nó ( có
mà không, không mà có ).
Thầy
tôi thường kể: “ Có một người học tṛ
đi t́m thầy luyện vơ, gặp được một
vơ sư tài ba, có nhiều môn công đặc dị. Anh ta
nói:
-
Thưa thầy con xin học 3 năm.
-
Không ! Ta không dạy - Người Thầy lạnh lùng
trả lời.
-
Thưa Thầy ! con xin học 10 năm.
-
Không !
-
Thưa Thầy ! con xin học 20 năm.
-
Không !
-
Vậy con xin học suốt đời !
-
Ta nhận con - người Thầy hài ḷng trả lời.
“
Hồi
ấy , tôi thích thú về tính ngồ ngộ và là lạ
của câu chuyện, măi về sau mới thấy hết
thâm ư sâu sắc của người xưa muốn dạy
con cháu : phàm muốn học cái ǵ cũng không nên nóng vội
( giục tốc bất đạt ) mà phải kiên tŕ say
sưa, học tối, học ngày, học quên giờ ,
quên tháng , đêm nghĩ, ngày suy, không lúc nào ngừng nghĩ
và cứ như thế sẽ trở thành một thói quen
thường nhật. Mong học ǵ mà không thành đạt.
Cho nên người thầy dạy vơ mới không nhận
anh học tṛ nôn nóng, quá mong đạt đến đích
vượt qua khả năng của ḿnh.
Rồi
một lần khác Thầy tôi kể:
“ Có
một con rết mỗi bên có hàng trăm chiếc chân,
ḅ liến láu trên mặt đất, chàng giun trông thấy
phục quá cúi đầu chào rồi thưa:
- Anh
rết giỏi quá! Chân anh nhiều thế kia, bước
thoăn thoắt mà vẫn không vướng nhau.
Cả đời rết chưa bao giờ nghe ai khen như
vậy nên sướng quá. Ừ nhỉ, mỗi bên ta có
hàng trăm cái chân mà vẫn điều khiển dễ dàng.
Nghĩ vậy rết vênh mặt nói:
- Nghe
đây ! Chú mày có biết tại sao ta đi được
không ? Và chẳng cần đợi giun có đồng
ư nghe hay không, rết lấy giọng giảng giải:
- Chân
thứ nhất bên phải ta bước lên một bước,
th́ chân thứ nhất bên trái ta cũng bước lên một
bước ... cứ như thế vừa tŕnh bày rết
vừa thực hành, lúc đầu th́ chẳng sao , nhưng
một lúc sau th́ rối cả lên – v́ chân trước,
chân sau, chân bảy , chân tám... anh rết tài ba cứ hết
chân này dẫm phải chân kia chồng chéo đến nỗi
ngă lăn kềnh. “
Đấy ! Học máy móc hiểu máy móc là như vậy.
Không có cái ǵ hay bằng tinh giản, con rết b́nh thường
đi được là chính tự nó, hiển nhiên như
vậy - khả năng ngấm vào xương thịt cứ
thế mà làm. Học vơ càng phải có được
như thế . Đó là khả năng giữ ḿnh cao nhất
nhờ sự giác độ của tay chân theo ư muốn của
đầu. Khả năng ấy chính là phản xạ có
điều kiện được rèn luyện nhiều lần
đă trở thành bản năng tự vệ luôn túc trực.
Khi học
một bài quyền, lúc đầu phải luôn luôn để
ư, tự ḿnh chỉnh sửa: thế này dồn tấn
chân phải hay chân trái ? thế này tay trên hay tay dưới,
co duỗi ra sao ? khi chuyển th́ chân này bước cao hay
thấp ? bước dài hay ngắn ? ...
Cứ
thế học măi, tập măi th́ thuộc, không cần suy
nghĩ, cứ tuần tự đi từ đầu bài
đến cuối bài mà vẫn không sai thức nào. Nhưng
trong thực tế, thuộc đến 100 bài kiểu như
vậy th́ vẫn không ứng dụng được.
Ngược lại, nếu luôn suy nghĩ, phân tích thế
này th́ dùng vào lúc nào? đối phương đánh
đ̣n này th́ né ra sao ? Trong từng trường hợp th́
đánh đối phương bằng đ̣n nào ? dùng
cái ǵ ? dùng như thế nào ? dùng vào lúc nào? khoảng
cách nào ? được như vậy đem ra cọ sát,
tập đi tập lại nhiều lần để có thể
thực hiện dễ dàng theo ư muốn của ḿnh là
đạt được độ “ tinh “ và “ thần
“ của bài quyền.
Môn
phái vơ Nhất nam có rất nhiều bài quyền đặc
dị như “ Ma quyền “, “ Hoa quyền “, “ Bát
quái quyền “... Tất cả đều hàm chứa những
đúc kết tinh vi qua xương máu và sức sáng tạo
lâu dài của ông cha chúng ta. Mỗi thế đều chứa
cái cứng, cái mềm, cái chặt, cái lỏng, cái cao,
cái thấp, cái lồi , cái lơm, cái nhám, cái trơn, cái
xa, cái gần , cái động, cái tĩnh, cái thực, cái
giả... Thiên biến vạn hoá không định, không
ổn, thật khó đoán lường, nên học
được một thế đă bao hàm nhiều thế,
nắm được một đ̣n đă khắc chế
được nhiều đ̣n.
Nên
“ Học lấy tinh, không cần nhiều” là như vậy.
Trở về
Trang sau
|
